کاتێک وتەبێژی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران کاک خالید عەزیزی بەشداری لە ئیکس X لە دیبەیتی میدیایی دەکات، سروشتییە کە خەڵک و ئەندامانی ، و ئەکتەرە سیاسییەکانی دیکە بە وردی لە لێدوانەکان بکۆڵنەوە و بخەنە ژێر پرسیارەوە.
ڕەخنەی ناوخۆیی و دەرەکی بەشێکە لەو پرۆسەی ڕاوێژکارییەی کە تایبەتمەندی حزبێکی سیاسی زیندووە وەک حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران.
لە سەرەتای دامەزراندنی دەوڵەتی نەتەوەیی فارسی ناوەندی لە سەردەمی ڕەزاشای پەهلەوی، پێوەندی دەوڵەت و کورد لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان بە بێمتمانەیی و سەرکوت و توندوتیژی دووبارەبووەوە تایبەتمەند بووە. چەندین سەرکردەی کورد- لەوان سیمکۆ شیکاک، دوکتور قاسملوو و سادق شەرەفکەندی- لە چوارچێوەیەکی سیاسیدا بەدوای دیالۆگدا دەگەڕان بەڵام لە پەیوەندیی ڕاستەوخۆدا لەگەڵ پرۆسەکانی دانوستان تیرۆر کران.
لە بەرامبەر ئەم پاشخانەدا پرسی “هێڵە سوورەکان” نەک وەک دەربڕینی دۆگماتیزم، بەڵکو وەک بابەتی خۆپاراستنی دامەزراوەیی و عەقڵانییەتی ستراتیژی دەردەکەوێت. پاراستنی هێڵی سوور بە مانای ڕەتکردنەوەی گفتوگۆ وەک شێوازێک نییە، بەڵکو پێناسەکردنی کەمترین مەرجەکانە بۆ ناسینەوە:
بۆیە پێویستە هێڵی سووری پرەنسیپی بەم شێوەیە دابڕێژرێت، هەر ئەکتەرێک دان بە بوونی نەتەوەیی کورد و نوێنەرایەتی ڕەوای کورددا نەنێت، ناتوانرێت بە لایەنێکی دانوستانکاری یەکسان هەژمار بکرێت.
پێناسەکردنی ئەم جۆرە سنوورانە لادان نییە لە ڕیالیزمی سیاسی، مەرجێکی پێشوەختەیە بۆ ستراتیژییەکی دانوستانکاری باوەڕپێکراو و پارێزراو.
حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران وەک نوێنەرێکی باوەڕپێکراوی مافە نەتەوەییەکانی کورد، پێویستە ئەوە ڕوون بکاتەوە کە هاوکاری مومکینە ، بەڵام تەنیا لە چوارچێوەی مەرجی دێموکراتیک و نەتەوەیی بە ڕوونی دیاری کراوە.
کاک خالید عەزیزی، وەک وتەبێژی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران، پێویستە ئاگاداری ئەوە بێت کە زمانی سیاسی بێلایەن نییە. ڕاگەیاندنی ئەوەی کە حیزب هیچ هێڵی سووری نییە بەرامبەر بە پەهلەوییەکان و نە موجاهیدییەکان، دەبێ ئاگاداری ئەوە بیت کە هەر چەمکێکی سیاسی مانایەکی دیاریکراو و قورسایی مێژوویی هەڵگرتووە. وتنی ئەوەی کە کورد پێویستی بە کێشانی هێڵی سوور نییە بەرامبەر بە پەهلەوییەکان و نە موجاهیدییەکان، دەتوانرێت بە ڕێژەییکردنی پرەنسیپەکان لێکبدرێتەوە.
خەباتی کورد لە ئێران لە مێژوودا خەباتێک بووە لە دژی هەردوو پاوانخوازی پاشایەتی ناوەندیی و تۆتالیتاریزمی مەزهەبی. ئەمڕۆ بڵێین هێڵی سوور نییە، مەترسی ڕێژەییکردنی ئەم ئەزموونە مێژووییە هەیە.
قسە لەسەر ئەوە نییە کە ”دوژمنایەتی” لەگەڵ ئەکتەرە ئۆپۆزسیۆنەکانی دیکەدا هەبێت. پەیوەندی بە پێناسەکردنی ڕوونە:
کە فیدراڵیزم یان جۆرێکی تری ئۆتۆنۆمی خاکی دەبێت دانیان پێدا بنرێت،
کە ناتوانرێت سازش لەسەر مافە زمانەوانی و کولتوورییەکان بکرێت،
کە هەر نەزمێکی سیاسی داهاتوو دەبێت لەسەر بنەمای فرەیی و لامەرکەزی بێت.
لە پراکتیکدا نەبوونی هێڵی سوور بە واتای چوونە ناو دانوستانەکانە بەبێ ئەوەی خاڵە زەوتکراوەکان بە ڕوونی دیاری بکرێت. لە تیۆری دانوستاندا ئەمە پێگەی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران لاواز دەکات.
جگە لەوەش، ناوەندگەرایی مێژوویی پەهلەوییەت و میراتی ئایدیۆلۆژیی موجاهیدەکان بابەتی پەراوێزی نین. بابەتی بنەما، سەبارەت بە دابەشکردنی دەسەڵات و سروشتی دەوڵەت.
سیاسەتێکی جددی ئۆپۆزسیۆن پێویستی بە دوژمنایەتی نییە ، بەڵام پێویستی بە بنەما هەیە. دیالۆگ ڕەوایە. بەڵام گفتوگۆ بەبێ سنووری دیاریکراو نەبوونی ھێڵی سوورمان مەترسی ئەوە هەیە ببێتە ژێردەستەیی.